เพลงเต้นกำรำเคียว

เต้นกำรำเคียว เป็นการแสดงพื้นเมืองที่เก่าเเก่ของชาวชนบทในภาคกลาง แถบจังหวัดนครสวรรค์ ซึ่งชาวชนบทส่วนมากมีอาชีพการทำนาเป็นหลัก เเละด้วยนิสัยรักสนุกกับการเป็นเจ้าบทเจ้ากลอน จึงได้เกิดการเต้นกำรำเคียวขึ้น ในเนื้อเพลงจะสะท้อนให้เห็นสภาพความเป็นอยู่ของชาวบ้าน ลักษณะการรำ จะเน้นความสนุก เป็นใหญ่ มีทั้งเต้นและรำควบคู่กันไป ในมือของผู้รำข้างหนึ่งจะถือเคียว อีกข้างหนึ่งถือข้าวที่เกี่ยวเเล้ว จึงเรียกการเเสดงนี้ว่า “เต้นกำรำเคียว” จะเล่นกันในฤดูเกี่ยวข้าว

วิธีเล่น จะมีผู้เล่นประมาณ 5 คู่ แบ่งผู้เล่นเป็นสองฝ่าย ฝ่ายชายเรียกว่า พ่อเพลง ฝ่ายหญิงเรียกว่าแม่เพลง เริ่มด้วยพ่อเพลงร้องชักชวนเเม่เพลงให้ออกมา เต้นกำรำเคียว โดยร้องเพลงเเละเต้นออกไปรำล่อฝ่ายหญิงและแม่เพลงก็ร้องเเละ รำแก้กันไป ซึ่งพ่อเพลงแม่เพลงนี้อาจเปลี่ยนไปหลาย ๆ คน ช่วยกันร้องจนจบเพลง ผู้ที่ไม่ได้เป็นพ่อเพลงแม่เพลงก็จะเป็นลูกคู่ ปรบมือและร้องเฮ้ เฮ้วให้จังหวะ

การแต่งกาย ฝ่ายชายจะนุ่งกางเกงขาก๊วยเเละเสื้อกุยเฮงสี่ดำ มีผ้าขาวม้าคาดพุงสวมงอบไม่สวมรองเท้า ฝ่ายหญิงจะนุ่งโจงกระเบนและเสื้อกระบอกสีดำทั้งชุด ทัดดอกไม้ที่หูขวาและไม่สวมรองเท้าเช่นกัน ผู้แสดงทุกคนถือเคียวในมือขวา และถือรวงข้าวในมือซ้าย



เพลงมา
ชาย

มากันเถิดนางเอย เอ๋ยรา แม่มามารึมา แม่มา (ซ้ำ) มาเถิดเเม่นุชน้อง พี่จะเป็นฆ้องให้น้องเป็นปี่ ต้อยตะริดติ๊ดตอด น้ำเเห้งน้ำหยอดที่ตรงลิ้นปี่ มาเถิดนะ แม่มา มารึมาแม่มา มาเต้นกำย่ำหญ้ากันในนานี้เอย
หญิง

มากันเถิดนายเอย เอ๋ยรา พ่อมามารึมา พ่อมา ฝนกระจายปลายนา แล้วน้องจะ
มาอย่างไรเอย


เพลงไป

ชาย

ไปกันเถิดนางเอย เอ๋ยรา แม่ไปไปรึไป แม่ไป ไปชุมนุมกันที่ในป่า ไปชมพฤกษากันในไพร ไปชม ชะนีผีไพรกันเล่นที่ในดงเอย

หญิง

ไปกันเถิดนายเอย เอ๋ยรา พ่อไปไปรึไป พ่อไป น้องเดินขยิกจิกไหล่ ตามก้น
พี่ชายไปเอย


เพลงเดิน

ชาย

เดินกันเถิดนางเอย เอ๋ยรา แม่เดินเดินรึเดิน แม่เดิน ย่างเท้าขึ้นโคก เสียงโพระดกมันเกริ่น
(ซ้ำ) จะชวนหมู่น้องไปท้องพะเนิน ชมเล่นให้เพลินใจเอย

หญิง

เดินกันเถิดนายเอย เอ๋ยรา พ่อเดินเดินรึเดิน พ่อเดิน หนทางก็รกระหกระเหิน
แล้วน้องจะเดินอย่างไรเอย


เพลงรำ

ชาย

รำกันเถิดนางเอย เอ๋ยรา แม่รำรำรึรำ แม่รำ ใส่เสื้อดี แม่ห่มแต่สีดอกขำ น้อยหรือแน่แม่ช่างรำ แม่เชื้อระบำเก่าเอย

หญิง

รำกันเถิดนายเอย เอ๋ยรา พ่อรำรำรึรำ พ่อรำ มหาหงส์ลงต่ำ ต่างคนต่างรำไปเอย


เพลงร่อน

ชาย

ร่อนกันเถิดนางเอย เอ๋ยรา แม่ร่อนร่อนรึร่อน แม่ร่อน
(ซ้ำ) รูปร่างเหมือนนางระบำ แม่เอ๋ย ช่างรำ แม่คุณช่างร่อน
(ซ้ำ) อ้อนแอ้นแขนอ่อน รูปร่างเหมือนมอญรำเอย

หญิง

ร่อนกันเถิดนายเอย เอ๋ยรา พ่อร่อนร่อนรึร่อน พ่อร่อน สีนวลอ่อนๆ ร่อนแต่
ลมบนลมเอย



เพลงบิน

ชาย

บินกันเถิดนางเอย เอ๋ยรา แม่บินบินรึบิน สองตีนกระทืบดิน ใครเลยจะบินไปได้อย่างเจ้า
(ซ้ำ) ใส่งอบขาว ๆ รำกำข้าวงามเอย

หญิง

บินกันเถิดนายเอย เอ๋ยรา พ่อบิน บินรึบิน พ่อบิน มหาหงส์ทรงศีล บินไปตาม
ลมเอย


เพลงยัก

ชาย

ยักกันเถิดนางเอย เอ๋ยรา แม่ยักยักรึยัก แม่ยัก ยักตื้น กระไรติดกึก ยักลึก กระไรติดกัก (ซ้ำ)
แม่หงส์ทองน้องรัก ยักให้หมดวงเอย

หญิง

ยักกันเถิดนางเอย เอ๋ยรา พ่อยักยักรึยัก พ่อยัก (ซ้ำ) อย่าเข้ามาใกล้น้องนัก
จะโดนเคียวควักตาเอย



เพลงย่อง

ชาย

ย่องกันเถิดนางเอย เอ๋ยรา เเม่ย่องย่องรึย่อง แม่ย่อง บุกพงอะไรเเกรกๆ สองมือก็ แหวกนัยน์ตาก็มอง (ซ้ำ)
พบฝูงละมั่ง กวางทอง พวกเราก็จ้องยิงเอย

หญิง

ย่องกันเถิดนายเอย เอ๋ยรา พอย่องย่องรึย่อง พ่อย่อง ฝูงละมั่ง กวางทอง
ย่องมากินถั่วเอย


เพลงย่าง

ชาย

ย่างกันเถิดนางเอย เอ๋ยรา แม่ย่างย่างรึย่าง แม่ย่าง ย่างเถิดย่างเถิดแม่ย่าง ย่างรึย่างแม่ย่าง เจอะเสือพี่ก็จะยิง เจอะกระทิงพี่ก็จะย่าง (ซ้ำ) ไม่ว่าเนื้อเสือเนื้อช้าง
จะย่างไปฝากเมียเอย

หญิง

ย่างกันเถิดนายเอย เอ๋ยรา พ่อย่าง ย่างรึย่างพอย่างเนื้อเสือเนื้อช้าง ย่างไป
ฝากเมียเอย


เพลงแถ

ชาย

เเถกันเถิดนางเอย เอ๋ยรา แม่แถแถรึแถ แม่เเถ
(ซ้ำ) จะลงหนองไหน พี่จะไปหนองนั้นเเน่
(ซ้ำ) นกกระสาปลากระเเห เเถให้ติดดินเอย

หญิง

แถกันเถิดนายเอย เอ๋ยรา พ่อแถเเถรึแถ พ่อแถ
(ซ้ำ) นกกระสาปลากระแห แถมาลงหนองเอย


เพลงถอง

ชาย

ถองกันเถิดนางเอย เอ๋ยรา แม่ถองถองรึถอง แม่ถอง
(ซ้ำ) ถองรึถองแม่ถอง ถองซิถองแม่ถอง คอยขยับจับจ้อง ถองให้ถูกนางเอย

หญิง

ถองกันเถิดนายเอย เอ๋ยรา พ่อถองถองรึถอง
(ซ้ำ) กล้าดีก็เข้ามาลอง จะโดนกระบองตีเอย