ยาประสะมะตูม

ยาขนานหนึ่งชื่อว่า “ ประสะมะตูม ” แกล้มจันทาธึก อันสลบ ทั้งลง ทั้งราก มิรู้เป็นสันนิบาตสองคลอง ให้ตีนมือเขียว ให้ชัก มิรู่เป็นป่วง ให้ลงกำหนด 3 วัน ให้เอาพิษ 2 นาศน์ 1 ระย่อม 1 ไคร้เครือ 1 เนระพูสีทั้ง 2 เบณจกานี 1 ว่านกีบแรด 1 ว่านร่อนทอง 1 ดินถนำ 1 น้ำประสานทอง 1 ชาดจอแส 1 กำมะถันทั้ง 2 ชาดก้อน 1 ชาดหอระคุณ 1 สน 1 สัก 1 กรักขี 1 มหาสกำ 1 เทพทาโร 1 จันทั้ง 2 พริกหอม พริกหาง พริกลอน พิกุล 1 บุนนาก 1 สารพี 1 มะลิ 1 จำปา 1 สังกรณี 1 สรรพโกฐ 1 สรรพเทียน 1 หิงทอง 1 ยาดำ 1 เบญจกูล 1 ตรีผลา 1 ลูกผักชี 1 ชาดผง 1 โหระพา 1 กะเทียม 1 ดองดึง 1 เอาสิ่งละ 1 เฟื้อง ชะมด 1 พิมเสน 1 กระวาน 1 กานพลู 1 เอาสิ่งละ 1 สลึง เปล้าน้อย 2 สลึง ใบสลอด 4 ตำลึง หัสคุณ 2 ตำลึง ใบมะตูมเท่ายา บดทำแท่ง ละลายน้ำผึ้ง เป็นต้น น้ำกระสายอื่นเติมตามแต่โรคจะชอบ

แก้ดังกล่าวมาแต่หลังหายสิ้น แก้จนลม หัศปวาตก็หาย และลมทั้ง 100 จำพวกก็หาย แก้ลมได้จนหทัยวาต แลลมสะอึกรากชักกินข้าวหามิได้ แลลมให้หอบหายสิ้น

เป็นอีดำอีแดงลงท้องหลบเข้าใน กินกระทุ้งออกมาหาย บดเป็นแท่งเท่าลูกมะแวงไว้สำหรับแก้โรคแล ๆ